Elektronik İş Rehberi

Amerikan menşeli araştırma firması eMarketer, sosyal ağ sitelerinin (social networking sites) çevrimiçi reklam pastasından 2007 yılı için 865 milyon dolar pay alacağını öngörmüştür. 2006 yılında bu rakam 350 milyon dolar iken, 2010 yılı tahminleri ise 2.15 milyar dolar civarında olacak denilmektedir.

Google, 2006 yazında MySpace üzerinde arama ve reklam satış hizmeti sağlaması karşılığında Fox Interactive ile 900 milyon dolarlık bir anlaşma yapmıştı. Bu aynı zamanda Murdoch adına son zamanlarda yapılmış en karlı sanal yatırım olarak tarihe geçmişti. Murdoch, MySpace’i 580 milyon dolara satın aldığında, sektörde bazı uzmanlar bu işin Fox Interactive açısından yüksek getiriler sağlamayacağı inancıydadılar. Fakat Google ile imzalanan bu anlaşma bile MySpace‘in internet uzayında ne kadar genişleyebileceğini göstermesi açısından yeterli idi. Bir başka araştırma şirketi RBC Capital, MySpace’in değerinin üç yıl içerisinde 15 milyar dolara ulaşabileceğini belirtmişti.

eMarketer, pastanın en büyük payının, 2006 yılı itibarı ile %60 ile MySpace’de olduğunu ortaya koymaktadır. MySpace için 2007 tahmini ise 525 milyon dolar seviyelerindedir. MySpace’in tasarımından, teknik detaylarına kadar karşısında olanların çoklukla rağbet ettikleri site olan FaceBook ise 2006 boyunca yeni yatırımcıların ilgisini üzerine toplaması ile popülerliğini arttırmıştı. 2006 içinde aldıkları kararla FaceBook tayfası (Kaptanı Mark Zuckerberg) gemiyi daha yüksek rakamlar telaffuz edilmediği sürece kendileri komuta etme kararı almışlardı. Reklam pazarından alabilecekleri payı düşüdüğümüzde aslında çokta büyük hata yapmadıklarını kolaylıkla söyleyebiliriz. (Yahoo, Facebook’u almak için 800 milyon dolar teklif etti, ancak 2 milyar dolar isteyen FaceBook bu teklifi reddetti ve Facebook nisan ayında 25 milyon dolarlık küçük! bir risk sermayesini Greylock Partners’dan aldı.)

Bu siteler için yapılan söz konusu bu ciddi ekonomik tahminlerin realize olmasını engelleyecek en büyük etken ise, sunulan reklamın geri dönüş oranını gösteren metriklerin henüz yeterince olgun olmaması noktasına odaklanıyor. Araştırmacılar pazara girecek ve reklamverenlere güçlü ölçüm araçları sunan yeni sitelerin pazarda kendilerine iyi bir pozisyon bulabileceklerine işaret etmektedirler. Girişimcilere duyurulur!

Peki bu sitelerin bu kadar yüksek ekonomik değerler ifade etmesinin arkasında yatan gerçek neydi?

Duruma biraz bu sitelerin yaratıcılarının gözlükleri ile bakmak gerekiyor. Üye sayısı üç milyonu aşan Multiply.com’un Başkanı Peter Pezaris’in 90′ların sonlarında yaşadıkları Commissioner.com deneyimlerini özetlerken, aralık 99′unda siteyi CBS Sportsline’a 46 milyon dolara satmalarının arkasında yaşadıkları ticarete dikkatleri çekiyor. CBS açısından, Commissioner, internet stratejilerini tamamlayacak büyük bir parçaydı Pezaris’e göre. Pezaris o gün için banka soydukları hissine kapılmalarına rağmen, bugün geriye doğru bakıp düşündüklerinde, aslında çok da ucuza sattıklarını belirtmektedir. Bu mantıkla yaklaşıldığında Facebook, üzerinde 9 milyon liseli gencin sohbet ettiği bir platformdan öte büyük bir medya kuruluşu. Zuckberg’de olaya böyle yaklaştığı için 800 milyon doları bir kenara iterek milyar dolarların konuşulmasını tercih etti. Site içinde oluşturulan kullanıcı gruplarının aldığı desteği incelediğimiz zaman, Facebookperverlerinde sitenin bağımsızlığını koruması yönünde oldukça gayretkeş olduklarını gözlemlemekteyiz.

MySpace’in eğer iddia edildiği gibi 110 milyondan fazla kullanıcısı varsa çok ucuza gittiği tespiti de yine bu bakış açısı ile mümkün… Fakat Türkiye gerçekleri açısından olaya yaklaştığımızda bu hacimde internet ekonomisinin oluşması hayal gibi görünmektedir.

Kaynak:
http://turk.internet.com/haber/yazigoster.php3?yaziid=16977
http://turk.internet.com/haber/yazigoster.php3?yaziid=16524